Níu giữ giá trị thời gian từ những chiếc đồng hồ cổ

(Mặt trận) - “Đến với đồng hồ cổ là duyên, là sự gắn bó và giờ đây đã là niềm đam mê thấm sâu vào con người” - là những chia sẻ giản dị, chân thực của anh Phạm Văn Thức, một thanh niên thế hệ 8X nhưng đã có hơn 10 năm gắn bó với nghề đồng hồ cổ.

Tiếng chuông nhà thờ và âm thanh của những chiếc đồng hồ cổ dường như có sự đồng điệu với nhau (Nhà thờ đá Thủy Nhai, miền Bùi Chu, Nam Định).

Cha anh Thức, ông Phạm Đức Định, đã có gần 50 năm làm nghề. Quê gốc ở xứ đạo Thủy Nhai, miền Bùi Chu, Nam Định, nơi những chiếc đồng hồ cổ đã theo các Cha xứ đến đây. Khi đó, cha anh Thức vốn là một người phụ giúp cho các cha ở nhà thờ, thạo việc sửa chữa điện đóm và các thiết bị cơ khí, như máy tuốt lúa, máy xát gạo, máy cày bừa… lại được các thầy tu khuyến khích và chỉ cho những bước cần thiết để sửa chữa một chiếc đồng hồ cổ. Nhiều gia đình ở địa phương có đồng hồ hỏng biết tiếng tìm đến, việc dần nhiều lên. Cứ thế, sửa chữa đồng hồ cổ trở thành nghề kiếm sống của ông Phạm Đức Định, rồi đam mê lúc nào không hay và theo ông cho mãi đến về sau này.

Ông Phạm Đức Định năm nay đã ở cái tuổi xưa nay hiếm, nhưng vẫn cặm cụi bên bàn sửa chữa để chỉ bảo nghề cho lớp con cháu.

Rồi niềm đam mê với những chiếc đồng hồ cổ đó truyền sang cho người con trai Phạm Văn Thức một cách rất tự nhiên. Ngôi nhà tuổi thơ gắn liền với tiếng chuông đồng hồ quả lắc vang lên mỗi ngày đã nuôi dưỡng niềm đam mê của chàng trai trẻ. Năm 2009, với những hoài bão, tâm huyết, mong muốn có một sự chuyên nghiệp trong công việc sửa chữa đã thôi thúc Thức rời quê lên Hà Nội lập nghiệp với lưng vốn là nghề sửa chữa đồng hồ do bố anh truyền lại.

Bàn tay khéo léo và đôi mắt tinh anh của người thợ trẻ với từng chi tiết lắt léo của chiếc đồng hồ cổ.

Nghề sửa đồng hồ đòi hỏi người thợ phải luôn kiên trì, không thể nóng vội, từ tìm hiểu nguyên nhân hỏng hóc đến có hướng khắc phục. Có chiếc mất vài tiếng để sửa, có chiếc lại thử thách lòng kiên trì của người thợ đến vài ngày trời. Nhưng với đam mê và tâm huyết, Thức luôn cố gắng đưa cỗ máy thời gian hoạt động ổn định trở lại.

Cỗ máy đồng hồ tủ tám chuông bát, năm Gongs vòng có tuổi đời trên một kỷ.

Bước vào không gian cửa hàng tại phố Giảng Võ, tôi có cảm giác choáng ngợp trước đủ các loại đồng hồ cổ: từ đồng hồ cây sang trọng cho những căn biệt thự, chung cư đến những chiếc đồng hồ treo tường tinh tế và cả những chiếc đồng hồ để bàn nhỏ gọn, điểm tô cho không gian nhỏ.

Những chiếc đồng hồ được trưng bày một cách trang trọng.

Ở đây, những người thợ sửa chữa cẩn thận, tỉ mỉ trong từng chi tiết kĩ thuật để chăm sóc, “khám bệnh” cho từng chiếc đồng hồ có tuổi đời hàng chục, thậm chí đến cả trăm năm tuổi, đem đến sự phục vụ tốt nhất cho khách hàng yêu thích đồng hồ cổ.

Một góc nhỏ trưng bày những chiếc đồng hồ cổ trong căn nhà tại số 45C Giảng Võ.

Mỗi chiếc đồng hồ cổ thực sự là một tác phẩm nghệ thuật vĩ đại. Là một người ngoài ngành, chính tôi cũng bị thu hút một cách kỳ lạ. Những người thợ lành nghề cho biết, để chế tạo ra một cỗ máy hoàn hảo, cần có bộ óc sáng tạo và bàn tay khéo léo của các kỹ sư với những phương pháp tính toán cơ khí chính xác. Những nhạc sĩ tài hoa sáng tác bản nhạc với cao độ, trường độ hoàn hảo, để cứ mười lăm phút một lần bản nhạc cất lên chính xác, đều đặn và bền bỉ theo thời gian. Theo kinh nghiệm nhiều năm của người làm nghề, tiêu chí hay của bản nhạc là phải đảm bảo cao độ và trường độ; thứ hai là phải có độ vang, ngân, không bị khô hay ngắt quãng. Bản nhạc phổ biến nhất là bản Westminster - được coi là bản hùng ca của đồng hồ cổ; và một số bản khác như Ave Maria, Gaicarilon, Trinity, Sonodo… Chất liệu gỗ dùng để bao bọc cỗ máy thời gian cũng phải lựa chọn một cách kĩ lưỡng (thường là gỗ sồi, mềm, xốp và nhẹ) và thiết kế hợp lý để tạo nên sự cộng hưởng âm thanh, góp phần mang lại hiệu quả tốt hơn cho bản nhạc.

Sự tỉ mỉ, cẩn thận của người thợ đối với từng chiếc đồng hồ cổ.

Trước kia, chỉ những vị khách tuổi trung niên mới đam mê và có thú chơi đồng hồ cổ. Thì giờ đây, niềm đam mê đó đã được truyền lửa sang những khách hàng trẻ tuổi hơn, bởi mỗi chiếc đồng hồ cổ gắn với một giá trị lịch sử, văn hóa, tiềm thức và hoài niệm riêng. Mỗi chiếc đồng hồ cổ là một tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, là sự sáng tạo tuyệt vời của thế hệ trước. Khi tiếng chuông đồng hồ vang lên, người nghe dường như cảm thấy thư thái, mọi thứ chậm lại theo nhịp của con lắc đồng hồ. Còn với Thức: “Mỗi khi nghe tiếng tích tắc của đồng hồ, tôi cảm nhận được tiếng thời gian trôi và cảm nhận rõ hơn sự ngắn ngủi của cuộc sống, cảm nhận được khoảnh khắc ngắn ngủi của cuộc đời con người. Mỗi con người như ánh chớp ngang trời, có đó rồi mất đó. Thế giới luôn chuyển động chính vì vậy, phải quý trọng từng phút giây, phải sống sao cho có ích mỗi ngày…”.

Câu slogan được anh Thức trang trọng treo tại cửa hàng ở 45C Giảng Võ, Hà Nội: “Đánh thức giá trị thời gian”.

Thấm thoát đã 10 năm trôi qua, đó là duyên, là nghề và giờ là đam mê, là sự gắn bó với đồng hồ cổ. Một ngày vắng đi tiếng chuông ngân vang của những chiếc đồng hồ cổ, anh cảm thấy tẻ nhạt và thiếu hương vị cuộc sống.

Với xu hướng ngày càng nhiều người tìm đến đồng hồ cổ như một giá trị của cuộc sống, người thợ trẻ mong muốn kết nối, giao lưu được nhiều hơn nữa với nhưng con người yêu thích và cùng có đam mê, để từ đó cùng nhau trận trọng từng khoảnh khắc của cuộc sống, cùng nhau níu giữ thời gian từ những chiếc đồng hồ cổ.

Lê Thư

Bình luận

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục