Thái Nguyên: Dự án “khủng” chưa đủ điều kiện vẫn thi công

(Mặt trận) - Mặc dù Dự án xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông chưa có cơ sở thi công ngoài hiện trường, nhưng trên thực tế hàng km kè bê tông cốt thép đã được đổ xong.

 Chưa đủ cơ sở vẫn thi công ngoài hiện trường

Với tổng mức đầu tư hơn 10.000 tỷ đồng, có thể coi 9 dự án thành phần thuộc Đề án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu là dự án có vốn đầu tư “khủng” tại tỉnh tỉnh Thái Nguyên vào thời điểm này. Dự án do Liên danh Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc - Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8) đề xuất, lập dự án và sau đó trúng thầu.

Một mình một chợ…thầu!

Trên cơ sở đề xuất của Liên danh Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc - Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8) về dự án xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu theo hình thức đầu tư đối tác công tư PPP, ngày 21/7/2016 UBND tỉnh Thái Nguyên đã có Văn bản số 2511/UBND-TH về chủ trương giao nhà đầu tư lập đề xuất dự án.

Sau khi đề xuất chủ trương đầu tư dự án hoàn thành, ngày 25/8/2016, UBND tỉnh Thái Nguyên đã có Quyết định số 2190/QĐ-UBND phê duyệt chủ trương đề xuất dự án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu, tỉnh Thái Nguyên.

Theo Quyết định số 2190/QĐ-UBND, dự án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu thuộc dự án nhóm A.

Tuy nhiên, do trình tự thủ tục thực hiện các bước tiếp theo của dự án nhóm A phải xin ý kiến Chính phủ, các Bộ, ngành Trung ương về nguồn vốn, quy mô đầu tư nên  UBND tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo các ngành chức năng và nhà đầu tư thực hiện các thủ tục để chuyển đổi Dự án đầu tư (Nhóm A) thành Đề án với 09 dự án nhóm B.

Sau khi chuyển đổi dự án sang nhóm B thuộc thẩm quyền phê duyệt, ngày 12/10/2016 UBND tỉnh Thái Nguyên đã ban hành Quyết định số 2635/QĐ-UBND phê duyệt Đề án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu, tỉnh Thái Nguyên. Nội dung của 09 dự án chỉ là sự chia nhỏ nội dung tổng thể của Đề án gồm: Xây dựng hoàn thiện hệ thống đê bờ Hữu sông Cầu đoạn qua thành phố Thái Nguyên (Dự án số 1); Xây dựng hoàn thiện hệ thống đê bờ Tả sông Cầu đoạn qua thành phố Thái Nguyên (Dự án số 2); Xây dựng hoàn thiện hệ thống đê hai bên suối Mo Linh đoạn qua thành phố Thái Nguyên (Dự án số 3); Xây dựng hệ thống kè chống sạt lở đê hai bên sông và xây dựng 3 bến thuyền tại thượng lưu cầu Quang Vinh, cầu Gia Bẩy và thượng lưu đập Thác Huống (Dự án số 4); Xây dựng hoàn thiện hệ thống đường giao thông hai bên bờ sông Cầu (Dự án số 5); Nạo vét mở rộng lòng sông đoạn từ cầu Cao Ngạn đến đập Thác Huống (Dự án số 6); Xây dựng mở rộng đập Thác Huống, nâng cao mực nước đập Thác Huống về mùa kiệt lên 2m so với cao trình cũ và xây dựng đập dâng Quang Vinh (Dự án số 7); Xây dựng mới 4 cầu (Quang Vinh, Quang Vinh 2, Xuân Hòa, Huống Thượng) và sửa chữa nâng cấp cầu Gia Bảy (Dự án số 8); Xây dựng mới cầu Bến Oánh qua sông Cầu và cầu Mo Linh qua suối Mo Linh (Dự án số 9).

Ngày 18/10/2016 UBND tỉnh Thái Nguyên tiếp tục ban hành 09 Quyết định phê duyệt 09 đề xuất dự án thuộc Đề án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu. Theo đó, nhà đầu tư đã tổ chức lập 09 báo cáo nghiên cứu khả thi của 09 dự án trình các sở, ngành và UBND TP Thái Nguyên, thẩm định, trình UBND tỉnh Thái Nguyên phê duyệt.

 

Quyết định phê duyệt Đề án xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu, tỉnh Thái Nguyên

 Rất nhanh chóng, một ngày sau khi UBND tỉnh Thái Nguyên phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi 09 dự án thuộc Đề án (ngày 12/11/2016), 09 dự án nói trên được công bố sơ tuyển lựa chọn nhà đầu tư trên mạng đấu thầu quốc gia theo quy định.

Gọi là lựa chọn nhà đầu tư nhưng trên thực tế sẽ chẳng có nhà đầu tư thứ hai tham gia đấu thầu các dự án do chính nhà đầu tư thứ nhất lập, nên đến thời điểm hết thời gian sơ tuyển (ngày 13/12/2016) chỉ có một nhà đầu tư mua hồ sơ mời tuyển và nộp hồ sơ dự tuyển là Liên danh Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc - Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8).

Và, đương nhiên Liên danh Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc - Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8) là nhà đầu tư duy nhất trúng thầu một loạt 9 dự án PPP thực hiện theo hợp đồng BT trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên- đều thuộc Đề án xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu- với tổng vốn đầu tư lên tới gần 10.000 tỷ đồng khiến giới chuyên môn và dư luận khá lo ngại.

Cũng rất nhanh chóng, ngày 25/12/2016 các dự án số 1, số 5 chính thức được động thổ xây dựng.

Chưa đủ điều kiện thi công

Theo phản ánh của bạn đọc, giữa những ngày giông bão số 10/2017, nhóm PV chúng tôi có mặt tại công trường và tận mắt chứng kiến công trình vẫn đang được thi công dọc bờ hữu sông Cầu đoạn qua thành phố Thái Nguyên trên phạm vi hơn 1km thuộc khu vực các phường Trưng Vương và phường Túc Duyên.

Điều đáng nói là đến thời điểm chúng tôi viết bài báo này mặc dù Dự án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông chưa có cơ sở thi công ngoài hiện trường, nhưng trên thực tế hàng km kè cọc nhồi, bê tông cốt thép đã được Liên danh Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc - Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8) thi công xong.

 

Một đoạn trong Thông báo kết luận của Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên hồi tháng 6/2017- nửa năm sau khi công trình thi công thực tế.

Tìm hiểu cụ thể, chúng tôi được biết đến thời điểm này HĐND tỉnh Thái Nguyên cũng chưa thông qua phần vốn ngân sách thực hiện từng dự án thuộc Đề án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu.

Trên thực tế, nhà đầu tư Liên danh Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc - Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8) đang hoàn thiện phần thuyết minh tổng hợp điều chỉnh dự án trong đó có nội dung đề nghị cụ thể các quỹ đất đối ứng để thực hiện dự án BT.

 

Ngang nhiên cắt xẻ đê để thi công giữa mùa mưa lũ

Thậm chí phương án thi công đê, kè cũng chưa được phê duyệt.

Để thực hiện dự án, nhà đầu tư còn có những đề xuất…” độc quyền” như thế này.

Tính đến ngày 12/7/2017, qua nghiên cứu xem xét, các cơ quan chức năng của tỉnh Thái Nguyên đều đánh giá hồ sơ điều chỉnh Báo cáo nghiên cứu khả thi của nhà đầu tư cần chỉnh sửa, bổ sung và hoàn thiện các nội dung; hoặc đề nghị nhà đầu tư bổ sung phương án so sánh để lựa chọn phương án tối ưu.

Về phương án thi công kè sông Cầu, theo tìm hiểu của chúng tôi đến nay cũng chưa có cơ quan chức năng nào phê duyệt. Bản vẽ thiết kế cơ sở và sơ bộ điều chỉnh các dự án số 1, 2, 3, 4, 6, 7 thuộc lĩnh vực Sở Nông nghiệpvà Phát triển nông thôn tỉnh Thái Nguyên thẩm định, nhưng đến nay vẫn chưa thể thẩm định do cơ sở là quy hoạch hệ thống đê điều chống lũ tỉnh Thái Nguyên đến năm 2020 định hướng đến năm 2030 đang trình Bộ Nông nghiệpvà Phát triển nông thôn thẩm định, phê duyệt.

Theo ông Tạ Quang Vinh - Phó Cục trưởng Cục Hạ tầng kỹ thuật - Bộ Xây dựng: Lý do nhà đầu tư đề nghị điều chỉnh từ kè nghiêng sang phương án kè đứng toàn tuyến chưa thuyết phục. Trong khi đó, nhà đầu tư chưa tính toán cụ thể giải pháp cốt cao độ giữa đê và khu đô thị lân cận, giải pháp thoát nước, tiêu thoát lũ, kết nối giao thông giữa đường đô thị và đường đê.

Trong khi đó PGS.TS. Vũ Hoài Nam, Trưởng Bộ môn Đường - Khoa Cầu đường - Trường Đại học Xây dựng cho rằng sử dụng kè bê tông chỉ những vị trí trọng yếu, cần thiết. Kè bê tông tồn tại theo tuổi thọ chỉ từ 50 -70 năm sẽ bị ăn mòn, phá hủy, nên xem xét khai thác sử dụng kè đất gia cố mái.

Tại cuộc làm việc với Thứ trưởng Hoàng Văn Thắng và các chuyên gia đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và PTNT, đại diện lãnh đạo Tổng cục Thủy lợi, Vụ Quản lý công trình thủy lợi, Tổng Công ty tư vấn xây dựng thủy lợi Việt Nam hồi đầu tháng 6/2017 lãnh đạo tỉnh Thái Nguyên khẳng định: “Về xây dựng kè hai bên bờ sông Cầu Lựa chọn kè nghiêng có chân mái và kết hợp tạo cảnh quan khu vực để người dân dễ tiếp cận môi trường sông nước”. Thế nhưng trên thực tế nhiều đoạn kè đã được nhà đầu tư đổ bê tông thẳng đứng.

Sự việc nhà đầu tư chưa đủ cơ sở pháp lý- kỹ thuật đã tổ chức thi công ngoài hiện trường đối với dự án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu khiến chúng tôi nhớ đến sự việc cách đây chưa lâu (tháng 5/2017) tại dự án xây dựng đường Điện Biên Phủ nối dài ở TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định cũng do Tập đoàn Phúc Lộc liên danh với công ty Thành An chưa được thẩm định thiết kế và dự toán vẫn đổ đất ngăn hết chiều ngang nhánh sông Hà Thanh (thuộc phường Đống Đa, TP Quy Nhơn) để làm đường thi công cầu vượt Điện Biên Phủ. Vụ việc gây bức xúc dư luận do trái quy định đã được chính quyền và ngành chức năng tỉnh Bình Định ngăn chặn sau đó.

Trước đó, tháng 6/2014 ông Lê Hữu Lộc, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, đã ký công văn gửi các cơ quan chức năng, bác đề xuất dự án khu đô thị lấn biển TP Quy Nhơn của Công ty CP Tập đoàn Phúc Lộc (Ninh Bình) do ý tưởng không có luận cứ khoa học, nếu triển khai chắc chắn sẽ phá vỡ môi trường…

Trong khi đó, tại dự án đầu tư xây dựng cấp bách hệ thống chống lũ lụt sông Cầu kết hợp hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị hai bên bờ sông Cầu hàng km kè bờ sông đã được thi công và vẫn đang thi công cả trong những ngày có bão bất chấp các quy định hiện hành và bất chấp cả việc các hợp đồng BT giữa hai bên chưa được ký kết. Và, trong khi chờ phê duyệt, thẩm định nhà đầu tư tiếp tục đề nghị điều chỉnh dự án, tăng tổng mức đầu tư với 2 phương án lần lượt là 12.089 tỷ đồng và 13.576 tỷ đồng.

Một loạt câu hỏi được đặt ra là vì sao một công trình quan trọng như kè sông Cầu tại sao chưa đủ cơ sở thi công ngoài hiện trường như nhận định của UBND tỉnh Thái Nguyên vẫn được thi công xong hàng km? Vì sao các cơ quan chức năng của tỉnh Thái Nguyên vẫn “nhắm mắt cho qua”? Không những thế, giữa mùa mưa bão hàng loạt máy công trình vẫn được tổ chức thi công dưới lòng sông Cầu, và ai đã cho phép cắt xẻ đê để nhà thầu đưa thiết bị máy móc vào thi công? Trong trường hợp nước sông dâng cao, có thể làm vỡ đê thì những thiệt hại về người, tài sản ai sẽ chịu trách nhiệm? Cá nhân hay cơ quan nào sẽ thẩm định, nghiệm thu đối với công trình chưa được thẩm định này?...

Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin tới bạn đọc!

Bài viết nhằm hưởng ứng Giải báo chí toàn quốc “Báo chí với công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí” do Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Hội Nhà báo Việt Nam phối hợp phát động tháng 1/2017.

 

Trọng Dân- Việt Bắc

Bình luận

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục